Araştırma Makalesi

Yemenli Öykücülerden Hemdân Zeyd Demmâc’ın "Yolcu" Adlı Öyküsü

"The Passanger" Story: Written by One of the Yemeni Story Writters Hamdan Zeyd Dammag

Öz

Arap dünyasında modern anlamda öykü türü ilk defa Mısır’da doğmuş, ardından diğer ülkelere yayılmıştır. Diğer Arap ülkelerinde olduğu gibi kısa öykü ve romanın, daha önceleri baskın olan Yemen şiirinin yanında yaygın okunan edebiyat türleri safına katılması ancak yirminci yüzyılda gerçekleşmiştir. Seksen yıl öncesine kadar öykünün Yemen’de edebî bir tür olarak kabul edilişi hiç de kolay değildi. Erken dönem Yemen öykücülüğü çoğunlukla belli bir sosyal ya da siyasî mesaj taşımakta olup, İngiliz dış gücüne karşı az ya da çok açık ajitasyon ile ayırt edildi. Son dönemde ise Yemen edebiyatı hızla gelişmekte ve öykü türü gittikçe önemli bir hale gelmektedir. Ancak yine de Yemen’de ve ülkemizde Yemen öykücülüğüne dair müstakil çalışmalar son derece sınırlıdır. Bu çalışmada Yemenli edebiyatçı Hemdân Zeyd Demmâc’ın hayatı, eserleri ile "el-Musâfir" adlı öyküsü, kahramanlar, olaylar, modern anlatım teknikleri, tasvirler ve dil açısından incelenmiştir. Denilebilir ki o, iyi bir betimleme yazarıdır ve okuyucuya karakterlerin duygusunu verir. Öykülerinde edebî sanatları çokça ve büyük bir ustalıkla kullanır.
The ype of modern story first appeared in Egypt in the Arap world and spread to other Arap countries from there. As in other Arabic countries, it was only in the twentieth century that short stories and novels joined the ranks of commonly read literature alongside Yemeni poetry, which had previously been dominant. Eighty years ago, it was not easy for the story to be accepted as a literary genre in Yemen. The majority of early Yemeni storytelling had a particular social or political message and was distinguished by more or less open agitation against the British foreign power. Recently, Yemeni literature has been developing fast, and the genre of storytelling is becoming more and more important. However, in our country and in Yemen, independent studies related to Yemen storytelling are extremely limited. In his study, Yemeni contemporary writer Hamdan Zeyd Dammag’s life, his works, and especially his short story "al-Musafir" were dealt with in terms of characters, events, modern narrative techniques, descriptions and language. It can be said that he is a good descriptive writer who gives reader the sense of the characters and uses largely and skillfully literary arts in his stories.

Anahtar Kelimeler

Hemdân Zeyd Demmâc, El, Yemen Edebiyatı, Kısa Öykü, Tasvir
Hamdan Zeyd Dammag, Al-Musafir, Yemen Literature, Short Story, Description

Kaynakça

  • Bedr, ‘Alâ “Vilâdetu Fenni’l-Kıssati’l-Yemeniyyeti’l-Kasîrati ve Tetavvuruhâ”, http://mail. algomhoriah.net/newsweekarticle.php?sid=161105, 6 Eylül 2012.
  • Demmâc, Hemdân Zeyd, ez-Zubâbe, Merkezu ‘Ibâdî li’d-Dirâsât ve’n-Neşr, 2. bs., San’a 2012.
  • Ebû Heyf, Abdullah, el-Kıssatu’l-’Arabiyyetu’l-Hadîse ve’l-Garb, Menşûrâtu İttihâdi’l-Kuttâbi’l-’Arab, Dımeşk 1994.
  • Er, Rahmi, Modern Mısır Romanı, Ankara 1997.
  • Eren, Cüneyt-Uzunoğlu, M. Vecih, “Çağdaş Arap Hikayeciliğinde Betimleme Örnekleri”, Dokuz Eylül Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, XXIII, İzmir 2006.
  • el-Eyyûbî, Yâsîn, Fî Mihrâbi’l-Kelime, el-Mektebetu’l-’Asrıyye, Beyrût 1999.
  • Göçer, Murat, Gassân Kenefânî ve Öykücülüğü, (Basılmamış Yüksek Lisans Tezi), Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Konya 2006.
  • Hâfız, Sabrî, “Modern Arap Kısa Öyküsü I”, çev. Azmi Yüksel, Nüsha, III (2003), IX.
  • Hâfız, Sabrî, “Modern Arap Kısa Öyküsü II”, çev. Azmi Yüksel, Nüsha, III (2003), X.
  • el-Mukalih, Abdulaziz, “Arka Kapak Yazısı”, ez-Zubâbe, Merkezu ‘Ibâdî li’d-Dirâsât ve’n-Neşr, 2. bs., San’a 2012.
  • es-Sakr, Hâtem, “ez-Zubâbe’ye Takdim Yazısı”, ez-Zubâbe, Merkezu ‘Ibâdî li’d-Dirâsât ve’n-Neşr, 2. bs., San’a 2012.
  • Tanrıverdi, Eyyüp, “Modern Arap Edebiyatında Öykünün Serüveni”, (Kitap Tanıtımı), Nüsha, IV (2004), XV.
  • Tasa, Muhammet. “Suriye Öykücülerinden Mâcid Reşîd El-’Uveyyid’in “Sıcak Bir Yaz”ı”. Marife 6/2 (2006): 133-150. https://doi.org/10.5281/zenodo.3343731.
  • Ulvan, Abdullah, “Arka Kapak Yazısı”, ez-Zubâbe, Merkezu ‘Ibâdî li’d-Dirâsât ve’n-Neşr, 2. bs., San’a 2012.
  • Yazıcı, Hüseyin, “Hikâye”, Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi (DİA), XVII, İstanbul 1998.
  • Yıldız, Musa, “Arap Edebiyatında İlk Modern Kısa Öykü”, Nüsha, II (2002), IV.

Detaylar

Sayı
Cilt: 13, Sayı: 2, Yaz 2013
Geliş Tarihi
16.03.2013
Kabul Tarihi
14.12.2019
Yayın Tarihi
30.06.2013
Dergi Bölümü
Araştırma Makalesi
Bilim dal(lar)ı
Temel İslam Bilimleri,
Arap Dili ve Belağatı

Nasıl Atıf Yapılır

Dereli, Muhammet Vehbi. “Yemenli Öykücülerden Hemdân Zeyd Demmâc’ın "Yolcu" Adlı Öyküsü”. Marife 13/2. 30 Haziran 2013. 161-176. https://doi.org/10.5281/zenodo.3344420.
Özet Görüntüleme: 9
PDF İndirme: 6

Dosya İndirmeleri

Dosya indirme bilgisi bulunmuyor.
DergiPark İstatistikleri: