Araştırma Makalesi

Mevlâna’nın Eserlerinde Esmâ-i Hüsnâ

The Most Beautiful Names of Allah (al-Asma al-Husna) in the Books of Mawlana

Özet

İslamî kültürde Esmâ-i Hüsnâ’nın yani Allâhü Teâlâ’nın güzel isimlerinin, onu anlamada, tanımada ve tanımlamada çok önemli bir yeri vardır. Müminler yaratıcılarına bu isim ve sıfatlar çerçevesinde inanırlar, onu bu isimlerle öğrenirler ve dualarında bu isimlerle ona yakınlaşmaya çalışırlar. Esmâ-i Hüsnâ’nın bu özelliklerinin yanısıra Tasavvufî düşünce ve kültürde ona ilave değerler de verilmiştir. Buna göre: 1-Sufîler zikirlerini Esmâ-i Hüsnâ üzerine bina etmişlerdir. 2-Mevcudat zatında her türlü tanımlanmadan münezzeh olan Cenâb-ı Hakk’ın isim ve sıfatlarının tecellisinden ibarettir. 3-Seyr u sülûk tarzları Esmâ-i Hüsnâ’ya göre belirlenmiştir. Mevlâna Celâleddîn-i Rûmî’nin eserlerindeki konular da hep Cenâb-ı Hakk’ın güzel isimleri çerçevesinde işlenmiş, dokunmuştur. Çünkü her arifin yaptığı gibi Mevlâna da hayata Esmâ-i Hüsnâ pencerelerinden bakar. Onun eserlerinde, Allah’ın güzel isimlerine zaman zaman doğrudan atıflar yapılıp açıklamalar getirildiği gibi, zaman zaman da Hakk’ın isim ve sıfatlarının eşya ve hadiseler üzerindeki yeri ve tesiri dolaylı olarak açıklanmıştır.
In Islamic culture, the most beautiful names of Allah (al-Asma al-Husna) have an im-portant role: to know, understand, and to qualify God. Muslims believe in their creator within the framework of these names as they get to know him with these names and they try to worship him with these names in their prayers. In addition, al-asma al-husna had a value and importance in sufi culture and thought. According to sufi culture, firstly Sufis establish their dhikr on asma al-husna and secondly, all the creatures are the divine manifestation (tajalli) of the names and attributes of Allah who is excluded from all definitions and thirdly, the style of al-sayr and al-suluk (spritual training) is arranged in accordance with al-asma al-husna. Mawlana evaluates and designs life regarding to al-asma al-husna, the topics in his books were studied within the framework of the most beautiful names of Allah. In his books, Mawlana sometimes refers to al-asma al-husna directly and explains them and he sometimes clarifies the effects of Divine names and attributes of Haqq on the things and events indirectly.

Anahtar Kelimeler

Tasavvuf, Mevlâna Celâleddîn, Esmâ
Tasawwuf, Mawlana Jalal Al-Din-İ Rumi, Al-Asma Al-Husna (The Most Beautiful Names Of Allah)

Referanslar

  • Arpaguş, Safi, Mevlevîlikte Ma’nevî Eğitim, İstanbul 2009.
  • Gölpınarlı, Abdülbaki, Mevlâna’dan Sonra Mevlevîlik, İstanbul 1983.
  • Gölpınarlı, Abdülbaki, Mevlevî Adab ve Erkanı, İstanbul 2006.
  • Karagöz, İsmail, Esma-i Hüsna, İstanbul 2010.
  • Konevî, Sadreddîn, Esmâ-i Hüsnâ Şerhi, çev. Ekrem Demirli, İstanbul 2002.
  • Konuk, Ahmed Avni, Mesnevî-i Şerîf Şerhi, haz. Mustafa Tahralı vd., İstanbul 2009.
  • Mevlâna, Mesnevî, çev. Deryâ Örs-Hicabi Kırlangıç, Konya 2008.
  • Mevlâna, Külliyât-ı Şems-i Tebrîzî, (Dîvân-ı Kebîr), nşr. B. Fürûzânfer, Tahran 1380.
  • Mevlâna, Dîvân-ı Kebîr Seçmeler, haz. Şefik Can, İstanbul 2000.
  • Mevlâna, Fîhi Mâ Fîh, çev. A. Avni Konuk, haz. Selçuk Eraydın, İstanbul 2007.
  • Mevlâna, Mektuplar, çev. Abdülbaki Gölpınarlı, İstanbul 1963.
  • Mevlâna, Mecâlis-i Seb’a, haz. Dilaver Gürer, Konya 2008.
  • Niyazî Mısrî, Dîvân-ı Niyâzî, İstanbul 1260.
  • Tirmizî, Ebû Îsâ Muhammed b. Îsâ, es-Sünen, İstanbul 1992.
  • Top, Hüseyin, Mevlevî Usul ve Adabı, İstanbul 2001.
  • Topaloğlu, Bekir, “Esmâ-i Hüsnâ” DİA, İstanbul 1995, XI, ss. 404-418.

Detaylar

Sayı
Cilt: 14, Sayı: 1, Bahar 2014
Gönderildi
05.03.2014
Yayınlanmış
31.05.2014
Dergi Bölümü
Araştırma Makalesi
Bilim dal(lar)ı
Temel İslam Bilimleri,
Tasavvuf

Nasıl Atıf Yapılır

Gürer, Dilaver. “Mevlâna’nın Eserlerinde Esmâ-I Hüsnâ”. Marife 14/1. 31 Mayıs 2014. 179-198. https://www.marife.org/marife/article/view/699.