Araştırma Makalesi

Kur’an Tilavetinde Nitelik Sorunu

Problem of Quality in Qur’an Recitation

Öz

Kur’an nazım ve telifiyle, dil ve üslûbuyla, her dönemde beşeriyetin tüm ihtiyaçlarını karşılaması ve daha birçok özelliğiyle hiçbir şekilde benzeri ortaya konamayan mucize bir kitaptır. İnsanın böyle eşsiz bir kaynaktan istifade etmesi O’nunla kurduğu ilişkiye bağlıdır. Şayet bu ilişki kıraat, tecvîd gibi doğrudan bu alanı kendisine konu edinen ilimlerin ortaya koyduğu tilavet, tertîl, anlama, tefekkür, hüzün gibi belli ilkeler çerçevesinde olursa kişinin Kur’an’dan istifade etmesi o nispette fazla olur. Söz konusu ilkelerden uzaklaşıldıkça da Kur’an okuma gibi son derece faziletli bir ibadet, ibadet olma özelliğini kaybeder ve sıradan bir iş haline dönüşebilir. Dolayısıyla burada Kur’an okuyan herkes için manevi açıdan hayatî bir durum söz konusudur. Biz de araştırmamızda insanlar için bu denli önemli olan bir konuyu incelemeye tabi tuttuk. Bu bağlamda öncelikle Kur’an okumayla ilgili bazı naklî bilgilere yer verdik, daha sonra araştırmanın ana konusunu oluşturan Kur’an tilavetinde nitelik sorunu üzerinde durduk. Kısa bir girişten sonra meseleyi dört başlık altında ele aldık. Birinci başlıkta işin teknik yönünü ilgilendiren kıraat, tecvîd gibi konular üzerinde durduk. İkinci başlıkta nitelikli okumayı ifade eden tertîl, tilavet gibi kavramları inceledik. Üçüncü başlıkta okuma faaliyetini, sıradan bir faaliyet olmaktan çıkarıp değerli bir ibadete dönüştüren genel ilkeler üzerinde durduk. Dördüncü başlıkta ise nitelikli Kur’an okumada yaşanması tavsiye edilen hüzün ve ağlama halini ele aldık. Kısa bir değerlendirme ve önerilerin yer aldığı sonuç bölümüyle de çalışmamızı tamamladık.
Qur’an with all its features including verses and compliation, language and tone is unique guide and as a miracle it appeals to all human being in all ages. It is up to ones relationship with Qur’an to get benefit from this source. If this relationship based on principles such as chanting, tarteel, tajweed, understanding, contemplation, and blues, then getting benefit from Qur’an will be much greater. As soon as one get away from consciousness of those principles, the quality of prayers will reduce and it may gradually become just a routine habit. At this point, there is vitally crucial situation in terms of spirituality. Therefore, in the current research, we aim at investigating this important topic (problem of quality in the Qur’an chanting). In this context, primarily we presented conveyed information regarding reading of Qur’an. Subsequently, we focused on problem of quality in the Qur’an chanting which is main topic of the study. Generally, following by a short introduction, the investigation is developed based on four titles. In the first title, we presented information about technical points such as recitation and tajweed. In the second title, we examined qualified reading which refers to the concepts such as tarteel and chanting. In the third title, we explored on principles of reading activities which makes the activities a precious prayer rather than an ordinary one. In the fourth heading, we investigated the manner of sadness and crying that is advised to be occur during a meritable recitation of Qur’an. Finally, in the conclusion section, we presented a general discussion and suggestions regarding problem of quality in the Qur’an chanting.

Anahtar Kelimeler

Kur’ân, Kıraat, Nitelik, Tertil, Tefekkür, Tecvîd, Hüzün
Qur’an, Recitation, Quality, Tajweed, Tarteel, Contemplation, Sadness

Kaynakça

  • Abdurrahman, Aişe, el-İ‘câzu’l-Beyânî li’l-Kur’ân, Dâru’l-Meârif, III. Baskı, Kahire ty.
  • Akdemir, Salih, “Müsteşriklerin Kur’an’ı Kerim ve Hz. Muhammed (s. a. v.)’e Yaklaşımları,” AÜİF Dergisi, C. XXXI.
  • Alûsî, Şihâbüddin Mahmud el-Bağdâdî, Rûhu’l-Meânî fî Tefsîri’l-Kurâni’l-Azîm, Dârü İhyâi’t-Türâsi’l-Arabî, IV. Baskı, Beyrut 1985.
  • Alp, Musa, Özcan, Yusuf, “Adana-Akkapı Araplarının Fasih Arapçayı / Kuran Arapçasını Anlama Düzeyleri Üzerine Bir İnceleme” e-Şarkiyat İlmi Araştırmalar Dergisi, Nisan-2017, C. 9, S. 1(17).
  • Aslan, Ömer, “Kur’an Tilavetinde Tecvîd’in Gerekliliği ve Lahn (Okuyuş Hataları)”, CÜİFDergisi, Haziran, 2003, Sivas, C. VII.
  • Beğavî, Muhammed el-Hüseyin, b. Mesud, Meâlimü’t-Tenzîl, Dârü’l-Mârife, Beyrut 1409/1992.
  • Beyzâvî, Abdullah b. Ömer, Envârü’t-Tenzîl ve Esrârü’t-Te’vîl, Dârü İhyâi’t-Türâsi’l-Arabî, Beyrut 1418/1998.
  • Bulut, Yücel, “Oryantalizm”, DİA, 2007.
  • Cerrahoğlu, İsmail, Tefsir Usûlü, TDV Yay., Ankara 1993.
  • Çakıcı, İrfan, Şâz Kıraatler ve Tefsire Etkisi, (basılmamış doktora tezi), Konya 2016.
  • Çetin, Abdurrahman, “Tilavet” DİA, İstanbul 2012, XXXXI.
  • Çetin, Abdurrahman, Yedi Harf ve Kıraatler, Ensar Neşriyat, İstanbul 2005.
  • Çetin, Abdurrahman, Kıraatlerin Tefsire Etkisi, Ensar Yayınları, İstanbul 2002.
  • Çetin, Mustafa, “Kur' Anda Tefekkür Kavramı”, EÜİF Dergisi, S. VIII, İzmir 1994.
  • Çiftci, Ali. “Ebu Amr ed-Dânî’nin et-Tahdîd fi’l-İtkâni ve’t-Tecvid’i Özelinde Tecvid İlminin Müstakilleşmesi”. Marife 17/2 (2017): 287-317. https://doi.org/10.33420/marife.348511.
  • Demirci, Muhsin, Kur’an Tarihi, MÜİFV Yay., İstanbul 1997.
  • Duman, Mehmet Zeki. “Tefsir’in Temel İlkeleri Çerçevesinde Kur’ân-ı Kerîm’de “Ehl-i Beyt””. Marife 4/3 (2004): 7-35. https://doi.org/10.5281/zenodo.3343511.
  • Ebû Hayyân, Muhâmmed b. Yusuf Endelûsî, el-Bahru’l-Muhît, (thk. Âdil Ahmed, Ali Muhammed), Dâru’l-Kutubi’l-İlmiyye, I. Baskı, Beyrut 1413/1993.
  • Ebû Nuaym el-İsbehânî, Hilyetü’l-Evliyâ ve Tabakaü’l-Esfiya, Dâru’l-Kütübü’l-İlmiyye, Beyrut 1409/1988.
  • es-Sabbâğ, Muhammed b. Lutfi, Lemehât fî Ulûmi’l-Kur’an, el-Mektebetü’l-İslamiyye, III. Baskı, Beyrut 1410/1990.
  • Fırat, Yavuz, “Kıraat Tertîl ve Tilâvet Kavramlarının Anlamsal Araştırma ve Karşılaştırması”, EÜSBE Dergisi, S. 13 Yıl: 2002 (257-273 s.).
  • Gazâlî, Ebû Hâmid Muhammed b. Muhammed, İhyâ-u Ulûmi’d-Dîn, Dâru’l-Marife, Beyrut ty.
  • Gündüz, Muhammed Recai, “Dr. Aişe Abdurrahman’ın Kur’an’daki Bazı Ziyade Harflerle Müteradif Kelimeler Hakkındaki Metoduna Eleştirel Bir Bakış” EOÜİF Dergisi, II (201 5), 189-202.
  • Hâdimî, Muhammed b. Mustafa b. Osman el-Hüseyni, Risalüt Tertîli’l-Kur’an, (trc. Yavuz Fırat), Çelik Yayınları, İstanbul 2017.
  • Hafeyân, Ahmed Mahmud Abdü’s-Semî, Eşherü’l-Mustalahât fî Fenni’l-Edâi ve İlmi’l-Kırâât, Dârü’l-Kütübi’l-İlmiyye, Beyrut ty.
  • Halîl b. Ahmed, Ebû Abdirrahmân el-Ferâhîdî, Kitâbü’l-Ayn, (thk. Mehdi el-Mahzûmî–İbrahim es-Sâmerrâî), yy. ty.
  • Haylamaz, Reşit, Kur’an’da Akıl (basılmamış doktora tezi), Sakarya, 2004.
  • Itır, Keyfe Teteveccehü İlâ'l- Ulûmi ve’l Kur'ani 'l-Kerîm Masdarühâ, Dâru'r-Ru'ye, Dimeşk 2001.
  • İbn Hişam, Ebu Muhammed Abdülmelik, es-Siratü’n-Nebeviyye, (thk. Mustafa es-Seka ve İbrahim el-Ebyari), III. Baskı, Mısır 1375/1955.
  • İbn Kesir, Ebu’l-Fida, Tefsiru’l-Kur’âni’l-Azîm, (thk. Muhammed Hüseyin Şemsu’d-Din), Daru’l-Kütübi’l-İlmiyye, I. Baskı, Beyrut 1419/1998.
  • İbn Manzûr, Ebü’l-Fadl Cemaleddin Muhammed b. Mukrem el-Ensâri, Lisânü’l-Arab, Dâru Sader, Beyrut ty.
  • İbnü’l Cezerî, Şemsuddin Ebü’l-Hayr Muhammed b. Muhammed, et-Temhîd fî İlmi’t-Tecvîd, (thk. Ali Hüseyin el-Bevvâb), Müktebetü’l-Mearif, I. Baskı, Riyad 1405/1985.
  • İbnü’l Cezerî, Şemsuddin Ebü’l-Hayr Muhammed b. Muhammed, en-Neşr fî’l-Kıraâti’l-Aşr, (thk. Ali Muhammed ed-Dabbâğ), Dâru’l-Kütübi’l-İlmiyye, ty. yy.
  • İbnü’l Cezerî, Şemsuddin Ebü’l-Hayr Muhammed b. Muhammed, Müncidü’l-Mukriîn ve Mürşidü’t-Tâlibîn, (thk. Abdulhayy Feremâvî), Mektebetü Cumhuriyeti Mısır I. Baskı, Kahire 1977.
  • Karaçam, İsmail, Kur’an’ı Kerim’in Faziletleri ve Okunma Kaideleri, İfav Yayınları, İstanbul 2012.
  • Keskioğlu, Osman, Nuzûlünden Günümüze Kur’an’ı Kerîm Bilgileri, TDV Yay., Ankara 1993.
  • Komisyon, İslam İlmihali, TDV Yay., VI. Baskı, Ankara 2004.
  • Kurtubî, Muhammed b. Ahmed, el-Câmi’ li Ahkâmi’l-Kur’ân, (thk. Ahmet Berdûni, İbrahim Etfiş), Dâru’l-Kütübi’l-Mısrıyye, II. Baskı, Kahire 1384/1964.
  • Kurtuluş, Yusuf Ziya, Kur’an-ı Kerim’de Kıraat Tilavet ve Tertil Kavramları, (basılmamış yüksek lisans tezi), Elazığ 2014.
  • Muhammed Ahmed Muhammed Ma’bed, Nefehât min Ulûmi’l-Kur’an, II, Baskı, Dâru’s-Selam, Kahire 1426/2005.
  • Münzirî, Ebu Muhammed Zeküyyiddîn, et-Terğîb ve’t-Terhibîb, (thk. İbrahim Şemsuddin), I. Baskı, Dâru’l-Kütübi’l-İlmiyye, Beyrut 1417/1996.
  • Narol, Süleyman, Mezhebî Aidiyetin Tefsirdeki İzdüşümleri, Fecr Yayınları, Ankara 2016.
  • Nasru’l-Cüreysi, Muhammed Mekki, Nihayetü Kavli'l-Müfîd fî llmi't-Tecvîdi’l-Kur’ani’l-Kerim, (thk. Ahmed Ali Hüseyin), Mektebetü’l-Adâb, IV. Baskı, Kahire 1422/2011.
  • Nehhâs, Ebû Ca’fer, Meâni’l-Kur’ân, (thk. Muhammed Ali Sâbûnî), I. Baskı, Câmiü Ümmü’l-Kurâ, Mekke, 1409/1988.
  • Nesefî, Ebü’l-Berakât Abdullah b. Ahmed b. Mahmud, Keşfü’l-Esrâr Şerhi’l-Musannef ale’l-Menâr, (thk. Yusuf Ali Büdeyvi), Dârü’l-Kelimi’d-Dayyib, I. Baskı, Beyrut 1429/1998, I/126.
  • Nesefî, Ebü’l-Berakât Abdullah b. Ahmed b. Mahmud, Medarikü’t-Tenzîl ve Hakâiku’t-Te’vil, (thk. Yusuf Ali Büdeyvî), I. Baskı, Dârü’l-Kelimi’d-Dayyib, Beyrut 1419/1998.
  • Nevevî, Ebû Zekeriyyâ Yahyâ b. Şeref, el-Ezkâr, (Thk. Muhyiddin Mestu), Dâru İbn Kesir, II. Baskı, Beyrut 1410/1990.
  • Okiç Tayyib, Tefsîr ve Hadîs Usûlünün Bazı Meseleleri, Nûn Yay., İstanbul 1995.
  • Öge, Ali, “Rivâyet ve Dirâyet Tefsirlerinde Tertîl Âyetlerinin Yorumlanma Biçimi”, KSÜİF Dergisi, S. 25, Kahramanmaraş 2015.
  • Râgıb, Hüseyin b. Muhammed el-Isfahânî, el-Müfredât fî Garîbi’l-Kur’ân, (thk. Saffan Adnan ed-Davudî), Dârü’l-Kalem, I. Baskı, Beyrut 1412/1991.
  • Râzî, Fahrettin Muhammed b. Ömer, Mefatihü’l-Gayb, Dârü’l-Fikr, I. Baskı, Beyrut 1401/1981.
  • Rûmî, Fehd b. Abdurrahman b. Süleyman, Dirâsât fi Ulûmi’l-Kur’âni’l-Kerîm, XIV. Baskı, Riyad 1426/2005.
  • Semerkandî, Ebü’l-Leys Nasr b. Muhammed, Bahru’l-Ulûm, (thk. Ali Muhammed Mavviz, Âdil Ahmed Abdü’l-Mevcûd), Dârü’l-Kütübi’l-İlmiyye, Beyrut 1413/1993.
  • Sindî, Abdülkayyûm b. Abdülğafûr, et-Teshîl fî Kavâidi’t-Tertîl, Mektebetü’l-Esedî, III. Baskı, Mekke 1427/2006.
  • Soyupek, Hasan, “Kur’ân Dili Fasîh Arapçanın Gelişmesine Âmmice Engeli”, SDÜİF Dergisi, S. 37,2016/2.
  • Suud b. Abdillah el-Funeysan, İhtilafu’l-Müfessirîn Esbâbuhû ve Âsâruh, Dâru İşbiliya, Riyad 1997.
  • Süyûtî, Celâleddin Abdurrahman, el-İtkân fî Ulûmi’l-Kur’ân, (thk. Muhammed Ebu’l-Fadl İbrahim), el-Heyyetü’l-Mısriyye, yy. 1394/1974.
  • Taberî, Muhammed b. Cerîr, Câmiu’l-Beyân an Te’vîli Âyi’l-Kur’ân, (thk Abdullah b. Abdü’l-Muhsin et-Türki),Dâru’l-Hicr, Kahire 2001.
  • Ünal, Mehmet, Kur’an’ın Anlaşılmasında Kıraat Farklılıklarının Rolü, Fecr Yay., Ankara 2005.
  • Yazır, Elmalılı Muhammed Hamdi, Hak Dini Kur’an Dili, (Sad. Komisyon), Azim Dağıtım, İstanbul 1992.
  • Zeccâc, Ebû İshak İbrahim b. Serî, Meâni’l-Kur’ân ve Îrâbuh, (thk. Abdü’l-Celîl Abduh Şelebî), Âlemü’l-Kütüb, Beyrut 1408/1988.
  • Zehebî, Muhammed Hüseyin, el-İtticâhâtu’l-Munharife fi Tefsîri’l-Kur’âni’l-Kerîm, Mektebetü Vehbe, III, Baskı, yy. 1406/1986.
  • Zehebî, Muhammed Hüseyin, et-Tefsîr ve’l-Müfessirûn, Dâru’l-Kalem, Mısır 1976.
  • Zemahşerî, Cârullah Ebü’l-Kâsım Mahmûd b. Ömer, el-Keşşâf an Hakâikı Gavâmizi’t-Tenzîl ve Uyûni’l-Akâvîl fî Vücûhi’t-Te’vîl, (thk. Âdil Ahmed, Ali Muhammed), el-Mektebetü’l-Ubeykân, Riyad 1418/1998.
  • Zerkeşî, Ebu Abdullah Muhammed b. Bahadır b. Abdullah, el- Bürhân Fi Ulûmi'l-Kur'ân, (thk. Muhammed Ebu'l Fazl İbrâhim), Dâru'l Ma'rife, Beyrut 1391/1971.
  • Zürkânî, Muhammed Abdulazîm, Menâhilü’l-İrfân fî Ulûmi’l-Kur’ân, Dâru’l-Fikr, I. Baskı, Beyrut 1415/1995.

Detaylar

Sayı
Cilt: 18, Sayı: 1, Yaz 2018
Geliş Tarihi
20.02.2018
Kabul Tarihi
18.09.2019
Yayın Tarihi
30.06.2018
Dergi Bölümü
Araştırma Makalesi
Bilim dal(lar)ı
Temel İslam Bilimleri,
Tefsir

Nasıl Atıf Yapılır

Çakıcı, İrfan. “Kur’an Tilavetinde Nitelik Sorunu”. Marife 18/1. 30 Haziran 2018. 147-175. https://doi.org/10.33420/marife.397034.
Özet Görüntüleme: 6
PDF İndirme: 7

Dosya İndirmeleri

Dosya indirme bilgisi bulunmuyor.
DergiPark İstatistikleri: