Araştırma Makalesi

Medeniyet Tasavvurunun Unsurları ve Dinamikleri (Kur’ân Verileri Işığında Bir İnceleme)

The Factors and Dynamics of Imanigation of Civilization (A Work in the Light of the Data of Qur'an)

Öz

Toplumların ihtiyaçlarını karşılayabilecekleri mekanlar genelde şehir/medine olarak tanımlanır. Bu ihtiyaçların karşılanabilmesi tabii olarak karşılıklı hak ve sorumlulukları beraberinde getirmektedir. Bu yüzden medine / şehir / yerleşim birimi, toplum ve siyasî otorite gibi unsurlar bir bütün olarak düşünülmelidir. Medeniyet kavramı da son tahlilde bu üç unsurdan müteşekkil olup bir değerler manzumesidir. Değerler ise bir medeniyetin muhayyilesini, tasavvurunu oluşturan onun dışa bakan yüzüdür. Bu bağlamda Kur’ân verileri ışığında bir medeniyet tasavvuru da elbette düşünülebilir. Kur’an yerleşim birimi/medine, toplum ve siyasî otorite gibi üç unsura kendi renk ve değerlerini katarak onları yine üç temel dinamik üzere inşa etmek gerektiğine işaret eder. Bu dinamikler kitap, mizan, demir ve onların her birinin sembolize ettiği değerlerdir. Bu açıdan Hadid, 57/25. ayette zikredilen bu üç dinamiğin hem insanlık için anlam ve değer ifade etmesi hem de yenilenebilir, güncellenebilir birer unsur olmaları onları "dinamik" olarak tanımlamamızın gerekçesidir. Bu çalışmada müfessirlerin yoğun bir şekilde ilgilendikleri bu üç dinamiğin geçmişten bugüne neleri karşıladığı, nasıl güncellenebileceği, evrensel bir medeniyet tasavvurunun nasıl oluşturulabileceğinin cevapları aranmıştır.
The places where societies can meet the need are generally defined as City / Medina. The fact that the needs can be met naturally brings with, mutual rights and responsibilities. Therefore, the elements such as the medina / city settlement, the society and the political authority must be considered as a whole. The concept of civilization, which is composed of the three elements in the final analysis are a range of values. The values are the imagination of that civilization and outward facing of it. In this context, in the light of the data of Qur’an a imagination of a civilization can be considered. The Qur’an implies the necessity of constructing them in three basic dynamics by adding their own colors and values to the three elements of settlement unit / medina, society, political authority. These dynamics are the book, the balance, and the values symbolized. It is one of the most important styles of the Qur’an to emphasize the main and basic elements while not creating a vision / imagination. In this respect, Hadid, 57/25. The set three dynamics mentioned in the above are values for humanity as well as being renewable and updatable elements, which is why we define them as "dynamic". In this work, answers will be sought of how these three dynamics, to which the commentators/mufessir update from what they have received in the past to what can be updated, how they can be updated, and what a "universal civilization idea" is compatible with the Qur’an.

Anahtar Kelimeler

Kur’ân, Medine, Medeniyet, Medeniyet Tasavvuru
Qur’an, Civilization, City/Madina, The Concept Of Civilization

Kaynakça

  • Abdulbaki, Muhammed Fuâd. “Mdn”. el-Mu’cemü’l-müfehres li-elfâzi’l-Kur’âni’l-Kerîm. 662-663. İstanbul, 1990.
  • Akkoyun, Ömer. Kur'an Kıssaları ve Tarih Felsefesi. Yüksek Lisans Tezi, Erciyes Üniversitesi, 1997.
  • Amstrong, Karen. Tanrı'nın Tarihi. Trc. Oktay Özel. Hamide Koyukan. Kudret Emiroğlu. Ankara, 1998.
  • Bulaç, Ali. Tarih, Toplum ve Gelenek. İstanbul, 1996.
  • Bûtî, Ramazan. Kur’ân’da İnsan ve Medeniyet. Trc. Resul Tosun. İstanbul, 1987.
  • Canan, İbrahim. İstanbul: Medeniyet Kültür ve Teknik, 1984.
  • Coşkun, Ahmet. Ana Meselelerimiz ve Bazı Hal Çareleri Üzerine Sohbetler Hatıralar. İstanbul, 1982.
  • Davutoğlu, Ahmet. “Tarih Metodolojisi ve Geleneğin Yeniden Yorumlama Sürecindeki Yeri”. Bilge Adam Dergisi 1/4 (2003).
  • Demir, Ömer - Acar, Mustafa. Sosyal Bilimler Sözlüğü. İstanbul, 1993.
  • Dönmez, İbrahim Kafi. “Amel-i Ehl-i Medine”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 3: 21-25. İstanbul: TDV Yayınları, 1991.
  • Ebi'l-Velîd Süleyman, İbn Halefi'l-Bâcî. Ahkâmü'l-fusûl fî Ahkâmi'l-usûl. Beyrut, 1989.
  • Ersöz, Muzaffer, “Hars ve Medeniyetin Dinamik Tanımları”. Eğitim Dergisi (1963).
  • Gökalp, Ziya. Türkçülüğün Esasları. İstanbul, 1955.
  • Güneş, Abdulbaki. Kur’ân Kıssaları ve Medeniyetlerin İnşası. İstanbul, 2005.
  • Hançerlioğlu, Orhan. Toplumbilim Sözlüğü. İstanbul, 1969.
  • Isfahanî, Hüseyin b. Muhammed Rağıp. el-Müfredât fi ğaribi’l-Kur'an. Beyrut, ty.
  • İbn Fâris, Liebi Hüseyin. Mu’cemü Mekâyisi’l-luğa. Beyrut, ty.
  • İbn Manzûr, Cemâlüddin Muhammed. Lisânu’l-Arab, Beyrut, 1990.
  • İbn Kesîr, Ebu’l-Fida İsmail. Tefsirü’l-Kur’âni’l-Azim. İstanbul, 1985.
  • İmadüddin, Halil. İslâm'ın Tarih Yorumu. Trc. Ahmet Ağırakça. İstanbul, 1988.
  • İzzetbegoviç, Aliya. Doğu ve Batı Arasında İslâm. İstanbul, 1994.
  • Kafesoğlu, İbrahim. “Milli Kültür-Siyaset İlişkisi”. Türk Dünyası Araştırmaları Dergisi (1984).
  • Kızılçelik, Sezgin. Erjem, Yaşar. Açıklamalı Sosyoloji Terimler Sözlüğü. Konya, 1992.
  • Kurtûbî, Muhammed b. Ahmed b. Ebi Bekr. El-Câmi’ li ahkâmi’l-Kur’ân. Beyrut, 2001.
  • Meriç, Cemil. Umrandan Uygarlığa. İstanbul, 2002.
  • Messirî, Abdulvahab. “Modernite İçkinlik ve Çözülme İlişkisi Üzerine Bir Çalışma”. Trc. Metin Eker. Divan İlmî Araştırmalar Dergisi 2/3, (1997).
  • Mevdudî, Ebu’l A’lâ. Tefhîmü’l-Kur’ân. Trc. M. Han Kayani. Y. Karaca. N. Şişman. İ. Bosnalı. A. Ünal. H. Aktaş. İstanbul, 1996.
  • Okumuş, Ejder. Kur'an'da Toplumsal Çöküş. İstanbul, 1995.
  • Özakpınar, Yılmaz. Kültür ve Medeniyet Anlayışları ve Bir Medeniyet Teorisi. İstanbul, 1997.
  • Özcan, Ahmet. Teolojinin Jeopolitiği. İstanbul, 2005.
  • Pazarbaşı, Erdoğan. Kur’ân ve Medeniyet. İstanbul, 1996.
  • Razî, Muhammed ibn Ebî Bekir ibn Abdulkadir. Muhtâru’s-Sıhah. Kahire, 2000.
  • Sabunî, Muhammed Ali. Safvetü’t-Tefâsir. Mekke, tsz.
  • Şeriatî, Ali. Medeniyet Tarihi. Trc. İbrahim Keskin. Ankara, 1998.
  • Şeriatî, Ali. Medeniyet ve Modernizm. Trc. Ahmet Yüksekoğlu. İstanbul, 1985.
  • Taberî, Muhammed bin Cerîr. Câmi’u’l-beyân fî te’vîli’l-Kur’ân. Beyrut, 2001.
  • Tanilli, Servet. Uygarlık Tarihi. İstanbul, 1991.
  • Tekcan, Mahmut. Sosyolojiye Giriş Temel Kavramlar. Ankara, 1995.
  • Topçu, Nurettin. Kültür ve Medeniyet. İstanbul, 1998.
  • Toynbee, Arnold. Medeniyet Yargılanıyor. Trc. Ufuk Uyan. İstanbul, 1980.
  • Unan, Fahri. “Yeni Medeniyetimizin Muharrik Unsuru Ne Olacak”. Üçüncü Bin yılın Eşiğinde Türk Uygarlığı. Bişkek, 2003.
  • Ülken, Hilmi Ziya. “Medeniyetimizin Değerler Sistemi”. Türk Düşüncesi Mecmuası. İstanbul, 1953.
  • W, Barthold. Köprülü, Fuat. İslâm Medeniyeti Tarihi. Ankara, 1977.
  • Yazır, Muhammed Hamdi. Hak Dini Kur’ân Dili. İstanbul, 1982.
  • Zemahşerî, Carullah Mahmud b. Ömer. el-Keşşaf ‘an hakaiki’t-Tenzîl. Beyrut, 1986.

Detaylar

Sayı
Cilt: 18, Sayı: 2, Kış 2018
Geliş Tarihi
12.10.2018
Kabul Tarihi
15.12.2019
Yayın Tarihi
31.12.2018
Dergi Bölümü
Araştırma Makalesi
Bilim dal(lar)ı
Belirlenmemiş,
Belirlenmemiş

Nasıl Atıf Yapılır

Küçük, Ahmet. “Medeniyet Tasavvurunun Unsurları Ve Dinamikleri (Kur’ân Verileri Işığında Bir İnceleme)”. Marife 18/2. 31 Aralık 2018. 589-604. https://doi.org/10.33420/marife.469033.
Özet Görüntüleme: 18
PDF İndirme: 14

Dosya İndirmeleri

Dosya indirme bilgisi bulunmuyor.
DergiPark İstatistikleri: